Тоа е едноставно злосторство против самиот себе
Суплементите, витамините и минералите кои го преплавија пазарот всушност служат за да ја натераат фармацевтската индустрија да собере огромни суми пари, а нивната ефикасност никогаш не е докажана, предупредува професор д-р Даница Грујичиќ, еден од нашите најдобри неврохирурзи. Таа нагласува дека не треба да се верува во делотворноста на оние „шеќерни води“ што ги има на полиците во речиси сите аптеки .
Според неа, суплементите стануваат се попопуларни, бидејќи луѓето се плашат од болести, а многу мал број пациенти всушност купуваат скапи цитостатици и лекови, па фармацевтите само заработуваат на овие додатоци во исхраната.
Прочитај повеќе:
– Да разјасниме, суплементите не се отровни и тоа е единствениот податок што го знаеме за нив. Никој никогаш не ја тестирал нивната ефикасност. За нешто да се нарече лек и да се најде во аптека, тој производ мора темелно да се тестира и математички да се докажат неговите својства – вели таа.
Д-р Грујичиќ објаснува дека тоа се прави преку опсежни анализи и истражувања на голем број луѓе. Ако се покаже дека суплементот помогнал или ја подобрил здравствената слика на мнозинството, дури тогаш треба да се продава и рекламира.
– Колку што не се знае ништо за суплементите, говори и податокот дека во секоја реклама на телевизија се вели дека треба да се консултираат лекари пред употреба. Токму тоа е „оградата“ од некои нуспојави – објаснува таа.
Зборувајќи за популарноста на додатоците во исхраната, таа вели дека луѓето најмногу „ловат“ на разни витамини, лековити води, електролити, магнезиум и аспирин.
– Никој не оди кај својот лекар да праша дали производот е безбеден. Луѓето не ни проверуваат дали им треба некој од овие витамини и си играат со нивното здравје. Затоа е многу важно да се врати довербата во медицината и повторно да се „оживеат“ матичните лекари – додава Грујичиќ.
Таа објаснува дека е можно одредени суплементи малку да ни го подобруваат имунитетот, но дека, на пример, витаминот Ц сигурно никого не излекувал.
– Растенијата од Амазон поминуваат само санитарна и бактериска контрола. Билни аптеки никнуваат како печурки после дожд, каде се нудат шишиња со руска, американска и кинеска вода. Некои можеби имаат плацебо ефект, но повеќето живеат во заблуда дека се здрави, бидејќи земаат суплементи – додава таа.
Д-р Грујичиќ оценува дека најдобро би било да се тестираат сите суплементи кои се во продажба, но дека тоа е многу скапо.
На црно нудат лажни протеини и витамини
Интернетот е преплавен со реклами кои нудат различни додатоци во исхраната, а во прв план се оние наменети за спортистите. Истражувањето на само 17 Фејсбук страници, направено од еден од официјалните дистрибутери, покажа дека се нудат дури 3.020 нерегистрирани додатоци.
На овој начин потрошувачите го ризикуваат своето здравје, а експертите предупредуваат дека клиентите треба да бидат уште повнимателни кога купуваат суплементи во спортски продавници, теретани, фитнес центри. Проблемот е што целната група е исклучително голема, па овие непроверени производи се достапни и за децата. Лекарите предупредуваат дека не е таков проблем ако преку Интернет купите фалсификуван часовник, маица, патики, туку кога купувате додатоци во исхраната или какви било производи може да влијае на вашето здравје.
– Затоа треба да го прочитате составот на секој лек и сепак да се консултирате со лекарите. Особено е опасно да се земаат суплементи кои го помагаат расположението, бидејќи се што влијае на психата може да има спротивен ефект. Едноставно тоа е злосторство против самиот себе – додава д-р Грујичиќ.
Со неа се согласува и нутриционист-диететичар Јована Срејиќ. Таа оценува дека единствениот суплемент кој е тестиран е витаминот Ц кој помага за подобрување на имунитетот, но не лекува и не се препорачува за секој пациент.
Истражувањата покажуваат дека треба да внимавате со фолната киселина што ја земаат трудниците, бидејќи може да има негативен ефект
– Сведоци сме дека витаминот Е, кој извесно време беше многу популарен, може да биде канцероген. Исто така, истражувањата покажуваат дека треба да се внимава со фолната киселина што ја земаат трудниците, бидејќи може да има негативен ефект – вели Срејиќ.
Таа додава дека најбезбедниот начин за здрава исхрана е да јадете овошје и зеленчук.
– Витамините растворливи во масти се задржуваат во телото и можат да формираат бигор! Најопасни се шумливите таблети, кои се на самото дно од скалата и имаат најмногу хемија во себе – заклучува таа.
Најпопуларните додатоци
Мултивитамини
Иако мултивитамините се најчестите додатоци, нема докази дека луѓето имаат некаква корист од нив. До 2010 година, француските истражувачи следеле 8.000 волонтери кои земале мултивитамини или плацебо таблети шест години. Тие откриле дека луѓето кои земале додатоци имале поголем ризик од срцеви заболувања и рак од оние кои земале плацебо.
Б6, фолна киселина, магнезиум
Студијата во Ајова од 2011 година, која го следела здравјето на 38.000 жени, покажала дека витаминот Б6 го зголемува ризикот од смрт за 4,1 отсто, фолната киселина за 5,9 отсто, железото за 3,9 отсто, магнезиумот за 3,6 отсто и цинкот за три отсто, а бакарот за 18 отсто. проценти.
Витамин Ц
Лекарите се запознале со овој витамин во 1950-тите. Помага во заздравувањето на раните, ги зајакнува сврзните ткива и ги одржува клетките здрави. Сепак, речиси и да нема докази дека е добар како додаток. На некои тестови е докажано дека го скратува времетраењето на настинката, но не постојат вистински докази дека предизвикува болести, а во големи дози дефинитивно е штетен по здравјето.
Витамин Е
Американските истражувачи од Клиниката во Кливленд неодамна открија дека мажите кои земаат 268 милиграми витамин Е секој ден во текот на седум години имаат 17 отсто поголем ризик да добијат рак на простата, во споредба со оние кои не го земаат тој додаток.
Калциум
Калциумот обично се препорачува за средовечни и постари лица за заштита на коските. Исто така, постојат докази дека може да го спречи создавањето на полипи во цревата – израстоци кои можат да се претворат во рак. Сепак, суплементите на калциум го зголемуваат ризикот од срцеви заболувања кај мажите, според студијата спроведена од Американскиот национален институт за проучување на ракот.
Селен
Селенот е минерал кој се наоѓа во морската храна, месото и житарките. Во мали дози, тој е есенцијален минерал, а неговиот недостаток е поврзан со рана деменција и слаб имунолошки систем. Сепак, иако спречува срцеви заболувања, повисоките дози се поврзани со развојот на дијабетес тип 2, велат истражувачите во трудот објавен во списанието Cochrane Laibreri.