Сезоната на настинки и грип е во полн ек, а сувата кашлица е симптом на кој се жалат голем број пациенти. Прочитајте сè за причините, симптомите, лекувањето и домашните методи што можат да ви помогнат.
Сувата кашлица е состојба при која кашлањето не доведува до искашлување секрет. Таа е исклучително непријатен симптом и настанува како последица на иритација на слузокожата на бронхиите, грлото или гркланот. Сепак, постојат бројни начини со кои може да се ублажи оваа упорна појава.
Механизам на настанување на сувата кашлица
Сувата кашлица често се јавува кај вирусни инфекции на горните дишни патишта, особено на почетокот на болеста. Вирусите не предизвикуваат создавање гноен секрет, туку се размножуваат во епителот на бронхиите и доведуваат до негово оштетување. Оштетениот епител станува преосетлив на различни надразнувачи. Дури и побрзиот проток на воздух при зборување, ненадејна смеа или забрзано дишење при физички напор може да предизвика напад на кашлица.
Овие состојби често доведуваат до напади на сува, исцрпувачка кашлица, која се повлекува кога епителот на дишните патишта ќе се обнови по завршување на инфекцијата.
Покрај вирусните инфекции, меѓу причините за сува кашлица се вбројуваат и:
-
астма (често хронични симптоми),
-
одредени лекови (на пр. за висок крвен притисок),
-
срцеви заболувања (срцева слабост, пулмонална хипертензија).
Причини за сува кашлица
Сувата кашлица може да биде предизвикана од повеќе фактори, меѓу кои:
-
преосетливост на бронхиите по прележана респираторна инфекција;
-
хронично воспаление на дишните патишта (вклучително и алергиско);
-
бронхијална астма (особено при влошување);
-
употреба на одредени лекови;
-
хронична опструктивна белодробна болест;
-
алергија на животинска длака или полен;
-
навлегување на туѓо тело во дишните патишта;
-
изложеност на тутунски чад;
-
гастроезофагеален рефлукс (кашлицата често се јавува по оброк или наутро и е придружена со киселини);
-
климатизирани простории кои ја иритираат слузокожата;
-
тумори на белите дробови и бронхиите.
Симптоми на сува кашлица
Сувата кашлица не е проследена со создавање секрет, но предизвикува чувство на иритација во грлото. Со напредување на болеста, таа може да премине во влажна кашлица.
Најчести симптоми се:
-
чувство на сувост во грлото;
-
кашлица без искашлување;
-
постојан нагон за кашлање;
-
тап, пригушен звук на кашлицата;
-
ноќна кашлица што го отежнува заспивањето;
-
голицање и гребење во дишните патишта.
Кога треба да се обратите кај лекар?
Лицата со упорна сува кашлица треба да се јават кај лекар за преглед и соодветна терапија. Обичната вирусна инфекција обично трае околу три дена и е проследена со течење на носот, температура и кашлица.
Иако кашлицата е напорна, олеснување може да донесе, на пример, млеко со мед. Сепак, лекарска помош е неопходна ако:
-
се јави повраќање заедно со кашлицата;
-
настинката трае подолго од три дена;
-
сувата кашлица не преминува во влажна и покрај терапијата;
-
кашлицата предизвикува гушење (особено опасно кај деца);
-
се појави висока температура над 39 °C.
Домашни методи за сува кашлица
Навлажнување на воздухот
Сувиот и топол воздух ја влошува кашлицата. Се препорачува користење навлажнувач или ставање мокри пешкири на радијаторите.
Загревачки масти
Мастите што се нанесуваат на градите и грбот содржат билни екстракти и етерични масла (ментол, еукалиптус, бор), кои помагаат и при инхалација.
Инхалации
Вдишување пареа со етерични масла или чај од камилица има антивирусно и секретолитично дејство.
Сирупи
Сирупите за сува кашлица го намалуваат рефлексот на кашлање. Домашните сирупи од кромид, цвекло или мајчина душица дополнително го зајакнуваат имунитетот.
Навлажнување на слузокожата
Се препорачува внесување вода или вода со мед, на собна температура.
Таблети со прополис
Имаат антибактериско и антивирусно дејство и го забавуваат ширењето на инфекцијата.
Практични совети
-
Лековите за искашлување земајте најдоцна до 17 часот.
-
Избегнувајте ги непосредно пред спиење.
-
Спијте со малку подигната перница за полесно дишење и заспивање.
Напомена: Овој текст има информативно-едукативен карактер и не претставува замена за лекарски совет. Пред примена на било какви медицински препораки, консултирајте се со здравствен работник.