д-р Ранко Рајовиќ, автор на програмата НТЦ, која се применува во над 20 европски земји, соработник на УНИЦЕФ за рано образование и специјалист по интерна медицина, магистер по неврофизиологија и доктор на спортски науки е еден од најголемите експерти во областа на образованието и однесувањето на децата.чудо што неговите совети се вредни за сите млади родители.
За време на своето гостување во утринската програма, д-р Рајовиќ неодамна се осврна на фактот дека децата денес добиваат буквално се што сакаат, што всушност е контрапродуктивно и не им остава простор доволна да ги развиваат мисловните процеси.
“Феноменот е дека родителите, како што може да се види во Европа насекаде низ светот, се повеќе им ги исполнуваат желбите на децата. Една од тие желби е купување играчки и детето поинаку функционира. Дури и ако има видео игри каде сè се случува брзо … А ако даваме и играчки, детето веднаш добива се и сега кога сака – еве го подарокот. готово?“, истакнува д-р Рајовиќ за РТВ Војводина.
Овој експерт вели дека во ситуација кога детето има се што ќе посака и стотици играчки, мозокот почнува да работи поинаку, а истите тие играчки не го интересираат:
Мозокот работи поинаку, научија да гледаат 20 детски канали, видео игри, лаптопи… Гледам деца во колички во центарот на градот, од 2 до 3 години држат таблет и превртуваат некои слики, прават нешто на таблетот Оставете ги децата да јадат, а нивните родители држат мобилен пред нив за да можат да јадат оброк. Мозокот повеќе не прима природни импулси – 20 до 30 фрејмови во секунда, туку прима сто слики во секунда, мозокот трепери и работи – сака сè сега и сега“.
Д-р Ранко нагласува дека родителите мора од почеток да постават граници и да го навикнат детето да прима играчки само во посебни прилики.
„Каде е границата? Кога детето знае кога добило нешто. На пример: „Татко ми ми го донесе овој автомобил од Италија“ , рече тој.
„Замислете дете кое добива сто играчки и дете кое добива една, кое ќе игра повеќе? или три играчки замислува што му недостасува, замислува дел од играта со нешто што не постои… Често ги учам учениците – единствената работа на детето е игра, затоа што тогаш го активира мозокот“ , објаснува тој и додава:
„Во една прилика видов – мама оди со детето и тоа ѝ ги покажува џамлиите на прозорецот. Таа му вели дека веќе му купила џамлии, но тој тврди дека сега ги сака само овие – и плаче… И Мама потоа ги купува оние другите кликачи. Родителите мора да научат дека децата не можат да им командуваат.Треба да постават јасни граници од самиот почеток.Треба да разговараш со детето, да го погледнеш во очи: „Гледај, тоа не е добро за тебе. Знам дека го сакаш, веќе имаш два, три… Ќе го добиеш кога е празник.„Родителот треба да научи да го активира детскиот мозок.
Рајовиќ се присети на старото хоби на девојчињата – собирање салфетки, кое ги окупирало со години и ги мотивирало да се радуваат на секоја салфетка и да ги замолат родителите да им донесат само една или две салфетки од патување или настан. Тој како алтернатива за момчињата ја наведува колекцијата на џамлии.
Нашиот познат експерт објаснува и зошто на децата често им е поинтересно да си играат со картонски кутии, пластични шишиња и слични работи, дури и ако имаат конкретни, купени играчки.
Кога детето има кутија почнува да замислува, кога има недефинирана играчка почнува да размислува.Може да ја користи на неколку начини – тоа е куќа за кукли, или гаража за автомобили или посебен магацин … Важно е да има игри што ги активираат мисловните процеси. Затоа многу играчки не вредат. Најдобрите игри во нашето детство, на пример, беа гумени ленти и џамлии“, заклучил тој.