Никола Тесла починал сам и заборавен на Божиќ 1943 година во 22:30 часот. Имаше 87 години, зад себе стотици патенти и пронајдоци, но и големи долгови. Малкумина знаат дека имал и последна желба.
На погребот на овој голем гениј присуствувале повеќе од 2.000 луѓе – државници, јавни личности, нобеловци, но и стотици обични луѓе кои му се восхитувале на неговиот ум и дела.
„Никола Тесла умре. Умре сиромашен, но беше еден од најкорисните луѓе што некогаш живееле. Она што го создаде е големо и, како што минува времето, станува уште поголемо“, изјавил тогашниот градоначалник на Њујорк, Fiorello La Guardia.
Комеморацијата ја пренесувало Радио Њујорк, а сите водечки весници пишувале за „заминувањето на генијот“.
Ковчегот бил покриен со американското и југословенското знаме. По негова желба, бил испратен со музика.
Неговата последна желба била да биде испратен со звуците на:
- композицијата „Ave Maria“ од Franz Schubert
- песната „Тамо далеко“
Српската песна, која го потсетувала на татковината, ја изведол неговиот пријател, виолинистот Zlatko Baloković, во придружба на хорот „Слован“. По ова, телото на научникот било кремирано.
Односот на Тесла кон религијата
Покрај тоа што бил еден од најголемите научници и пронаоѓачи, Тесла се занимавал и со духовните аспекти на животот.
Иако израснал во православно семејство – како син на свештеник – подоцна изјавувал дека верува во Бог кој не припаѓа на ниту една конкретна религија.
Тој го проучувал етерот – супстанција за која верувал дека е средина во која се случуваат природните појави. Неговите интереси не биле ограничени само на физиката, туку и на духовноста, а Библијата имала позитивно влијание врз него.
Сепак, во согласност со научниот пристап, бил скептичен кон религијата и натприродното. Некои го сметаат за атеист, особено поради негови изјави дека Бог нема човечки својства, туку само атрибути кои се одраз на нашите дела.
И покрај тоа, признавал дека постои „божествена сила“ која влијае врз човечката ментална енергија.
Неговата филозофија се стремела кон единство и поврзаност на сите луѓе – нешто што наликува на источните духовни учења. Често ги споредувал луѓето со ѕвезди, нагласувајќи ја нивната меѓусебна поврзаност.
„Иако не сум верник во ортодоксна смисла, ја ценам религијата, затоа што секој човек треба да има идеал – верски, уметнички, научен или хуманитарен – за да му даде смисла на животот“, рекол Тесла.
Пепелта на Тесла и ставот на Црквата
Тесла верувал дека смртта не постои, туку дека човечката енергија се претвора во светлина. Поради тоа, некои сметаат дека верувал во воскресение.
Според христијанското учење, телото треба да биде погребано цело, додека кремацијата не е во согласност со таа традиција. Тесла бил кремиран, но не е јасно дали тоа било негова лична одлука.
Поради ваквиот став на Црквата кон кремацијата, неговата урна не била пренесена во храмот „Свети Сава“ во Белград, иако постоеле иницијативи за тоа.
Тесла живеел во време на големи војни и општествени потреси, сведочејќи на распадот на својата татковина и почетокот на Втората светска војна. Тоа дополнително ја зајакнало неговата идеја за мир и единство меѓу луѓето.
„Смртта не постои… луѓето се претвораат во светлина и продолжуваат да постојат“, се дел од неговите размислувања.
Тој верувал дека идните откритија ќе го направат животот полесен и ќе го насочат човештвото кон духовност и моралност.