Православна црква и нејзините верници денес ги празнуваат Светиот преподобен Исакиј, Далмат и Фауст.
Кога во Далмат се разбудил духовниот повик, тој го презрел сето световно, ја напуштил својата воена служба, го зел својот единствен син Фауст и со него заминал во предградието на Цариград, кај семејството на свети Исакиј, каде што и двајцата станале свештеници.
Преподобниот Далмат најпрво бил офицер кај царот Теодосиј Велики, кој многу го ценел и почитувал. Подоцна, поради Бога, го презрел световниот живот, ја оставил сопругата и децата и само со својот син Фауст заминал кај преподобниот Исакиј.
Преподобниот Исакиј имал манастир во предградието на Цариград. Таму на Далмат и Фауст им го дал монашкиот чин, а тие воделе многу побожен живот, исполнет со подвизи и пост.
Кога преподобниот Исакиј остарел и почувствувал дека се приближува крајот на неговиот живот, ја повикал црковната заедница и за игумен го поставил преподобниот Далмат. По неговото име, целото братство и манастирската заедница го добиле називот Далматска.
Далмат живеел во голема строгост и пост. Според преданието, еднаш поминал 40 дена без храна, а со пост и молитва ја победил демонската сила.
Преподобниот Далмат се борел и против видливите „демони“ – еретиците несторијанци, кои ја навредувале Пресвета Богородица.
Тој бил помошник на светите отци на Третиот вселенски собор, одржан во Ефес за време на владеењето на Теодосиј Помладиот. Со тоа Далмат ја стекнал љубовта и почитта на царот и светите отци и бил прогласен за старешина на манастирот.
Откако му угодил на Бога, во длабока старост се упокоил. Неговиот син, преподобниот Фауст, исто така го поминал животот во пост, молитва и духовни подвизи, а потоа преминал во вечниот живот.
ОБИЧАЈ И НАРОДНО ВЕРУВАЊЕ
Бидејќи Далмат и Фауст ги напуштиле своите семејства поради љубовта кон Христос, обичаите поврзани со овој ден велат дека треба да одите во црква, да запалите свеќа и да им се помолите на овие светители за зачувување на мирот и слогата во семејството.
Според народното верување, посебно е важно молитвата да се упати рано наутро, како знак на почит кон светителите и празникот.