Свештениците и монасите се тие кои го пренесуваат благословот на верниците.
Се наоѓаш во црква или манастир и поминува поп или монах. Што да се прави? Дали треба да ја бакнете раката, да кажете „добро утро“ или да погледнете настрана за да избегнете непријатна ситуација? Ви ја решаваме оваа дилема.
-Не секој верник ќе го направи истото. Оние кои одат во црква да запалат свеќа и не ги препознаваат свештениците и монасите веројатно ќе погледнат настрана и ќе ја избегнат средбата. Можеби ќе дојде студен „Добар ден“.
За нив поповите се зелени рогови кои возат џипови и го ограбуваат народот. Ваквите верници не знаат ни што значи благослов, а камоли како правилно да го примат – ја започнува својата приказна отец Николај за Дневно.рс.
Оние други кои не ја гледаат црквата само како градба во која се гледаат фрески и палат свеќи и кои прифаќаат свештенички монаштво, ќе добијат благослов. И токму тука лежи одговорот на прашањето – зошто свештениците им ги бакнуваат рацете?
Чинот на бакнување на раката на светата личност е последниот дел од примањето на благословот.
– Под благослов се подразбира специфичен чин и дејство со кое се повикува на благодатта Божја за да се освети личноста и предметите, како и да се отстрани сето она што го попречува спасението на верните. Дејството на благодатта се протега и на личноста и на предметите и силите околу него – објаснува отец Николај.
Свештениците и монасите се тие кои го пренесуваат благословот на верниците. Кога се бара благослов, свештениците и монасите, без разлика на нивниот чин, никогаш не се поздравуваат, туку обично им се вели: „Оче, благослови“, „Владико, благослови“, „Благослов на блажениот“… Затоа никогаш не благослови“. Ова правило важи и за секоја кореспонденција со црква или свештеник.
Кога ќе се најдете меѓу свештеници или монаси, па дури и епископи, благословот се зема само од еден човек, а тоа е најстариот по чин. Како израз на крајна почит, при благословот се прави „мала метанија“, гест во кој оној што го прима благословот се наведнува и со прстите ја допира земјата.
Отец Николај открива уште една вообичаена грешка на многу религиозни – погрешно е да се фати за тупаницата на свештеникот со едната рака и да се доведе до усните.
– При земањето на благословот, рацете се ставаат на ист начин како при земањето на нафората, попречно, десно над лево, а откако свештеникот ќе го нацрта крстот во воздухот и ќе ја стави раката во вашите вкрстени раце, неговата рака се бакнува. Интимен е бакнеж кој не содржи елементи на ерос.
Свештеничката рака во тој случај ја претставува невидливата рака на самиот Христос Спасител. Како што вели свети Јован Златоуст, „не благословува човекот, туку Бог со раката и јазикот“. Тоа е јасно и од зборовите на свештеникот „Бог да ве благослови“, истакнува соговорникот.
Кога го дава благословот, свештеникот ги свиткува прстите од десната рака така што тие ги формираат буквите ИС ХС, таканаречениот „Христограм“, при што показалецот останува исправен, формирајќи ја буквата I, средниот прст се наведнува во полукруг. , формирајќи ја буквата S. Малиот прст се вкрстува со палецот, правејќи ја буквата H, а на крајот малиот прст се наведнува во полукруг, правејќи друга буква С.
Само епископот има право да благословува со двете раце, што може да се види на епископската Литургија.
Верникот бара од свештеникот благослов, но верникот не му дава благослов на свештеникот, колку и да е верникот влијателен, почитуван и моќен.
Од трите степени на свештенство – ѓакон, свештеник и архиепископ, благословот се бара од свештеникот и архиепископот, но не и од ѓаконот. Не се зема благослов од монахињите затоа што монахињите ја немаат Светата тајна свештенство. Се бакнува само раката на игуманијата на манастирот, но само од почит затоа што ниту една калуѓерка, па ни игуманијата, нема можност да даде благослов.
– Дали при самиот чин на благослов свештеникот само лежерно ќе го нацрта крстот во воздухот и брзо ќе го благослови или ќе го повика Божјото име со свет страв, зависи од начинот на кој се бара благословот, но и врз самиот свештеник или монах – завршува разговорот отец Николај.