Денеска започнува Велигденскиот пост, кој трае 48 дена, е најдолгиот од сите четири пости и уште се нарекува и Велики пост.
Ова се смета за најстрог пост, бидејќи најчесто се пости во вода, но важно е да се знае дека постот не е само откажување од храна. Најважното правило на постот е воздржување од лоши мисли и постапки, како и зајакнување на духовноста.
Првата недела од Великиот пост се нарекува Чиста. Втората недела е Пачиста. Третата недела е Крстопоклонение, бидејќи чесниот крст им се врачува на верниците кои влегле во подвигот на пост во мугрите за поклонување и целивање. Четвртата недела е средина на Великиот пост, бидејќи е време на средината на Великиот пост. Петтата недела од Великиот пост се нарекува Глуви. Во текот на таа недела нема ни пеење, ни играње, ни музика и не се започнува со работа. Шестата недела е Цветници. Името го добило по цвеќињата и зелените гранчиња што децата и граѓаните ги фрлале пред Христос кога тој влегувал во Ерусалим.
Седмата, последната недела пред празникот Воскресение е Света или Велика Недела. Најзначајниот ден во таа недела е Велики петок, денот на распнувањето. Велигденскиот пост завршува со празнување на Велигден.
Постот значи прочистување на душата и телото, а важно е да се негуваат љубов, добрина, радост и внатрешен мир во срцето. Верниците постат за да се причестат, а причестувањето претставува соединување со Бога и се зема за исцелување, мир и спасение.
Нутриционистката Сандра Швабиќ открива како да бидете сити и да останете во добра форма.
– Првата недела од постот е на вода, затоа е важно во чинијата да има храна богата со хранливи материи кои ќе ни дадат енергија за да можеме нормално да функционираме во текот на денот. Тоа се јаткасти плодови, мешунки, свежо овошје и зеленчук. Секако, не смеете да заборавите на доволен внес на течности (вода, чаеви, цедени сокови) – советува соговорникот.
За време на постот, изборот на храна е доста ограничен. На многумина им е тешко кога на трпезата нема месо. Печурките се богати со растителни масти, протеини и минерали, од кои најважни се железото и магнезиумот, па затоа можат да бидат одлична замена за протеините.
– Со правилна комбинација на храна, можеме да добиеме квалитетни протеини какви што имаме во месото. Предлогот е зелен лиснат зеленчук, спанаќ кој е богат со железо и магнезиум, потоа брокула, карфиол и бугарска пиперка. Внимавајте на бојата на пиперката бидејќи колку е појака бојата, толку е пиперката побогата со витамини и минерали – вели нутриционистот.
Покрај адекватна комбинација на храна, многу е важно и редовното јадење, бидејќи на овој начин телото формира навика, па нема да чувствувате глад.
– Треба да имаме редовно и помеѓу оброците – три главни оброци (појадок, ручек и вечера) и две ужинки. За време на постот имаме нискокалорична диета, па важно е што и колку често влегуваме во организмот. Временскиот период што минува помеѓу оброците е многу важен – од три до четири часа. Количината на оброкот не треба да надминува повеќе од 250 грама, а салатата е задолжителна бидејќи овозможува чувство на ситост – објаснува Сандра Швабиќ.
Многу луѓе мислат дека постот значи гладување. Сепак, тоа не е така. Периодот во кој се воздржуваме од мрсна храна е идеален за детоксикација на организмот.
– За време на постот не треба да гладувате. Во тој период организмот доволно трпи затоа што му ја лишуваме храната од животинско потекло која е доста богата со енергија. Повторно, правилниот избор и комбинација на храна обезбедува ситост. Кога станува збор за овошјето, бананите се полни со калиум, па затоа се препорачуваат за време на постот бидејќи на организмот ќе му обезбедат доволно количество минерали. Јаболката, ананасот и калинките доаѓаат во предвид поради витаминот Ц. За ужина, јадете овошје и малку јаткасти плодови (бадеми, индиски ореви). На постот гледајте како на еден вид на детоксикација, а не на глад – вели нутриционистот.
Бидејќи ова е најстрог пост, рибата е дозволена само во одредени денови. Нутриционистката Сандра Швабиќ истакнува дека е пожелно да се внесе во менито, но и дека треба да биде умерено бидејќи на сечиј организам не му одговараат сите видови риби.
– Во предвид доаѓа пастрмката, како и крапот на скара. Крапот може да го јадат луѓе кои немаат проблеми со дебелината и отпорноста на инсулин бидејќи е прилично масен. За нив се препорачува чаден лосос, платика, ослиќ. Во предвид доаѓаат и конзервирана риба како туна и сардина – открива нашиот соговорник.
Често ќе се случи да почувствувате глад за време на постот. Во таква ситуација, совет е прво да се напиете вода. Ако сè уште имате желба за храна, ова е решението.
– Ако чувствувате глад во текот на денот, земете малку лешници или бадеми. Нема да погрешите ако изедете некое овошје со него. Ќе видите колку брзо ќе ве засити и ќе бидете мирни до следниот оброк. Ако немате проблеми со шеќерот, испијте чаша цеден сок од портокал. Можете да јадете два посни бисквити и да испиете шолја чај – советува Сандра Швабиќ.