Не зависи сè од ситуацијата, туку и од вас. Изградете свој став и сфатете дека некој не ве навредил затоа што сте вакви или онакви, туку затоа што во тој момент самиот бил изнервиран.

Постојат луѓе кои веруваат во моќта на зборовите, но и во моќта на тишината. Веруваат дека добрата приказна не мора да биде гласна, туку само искрена. Добрината е единственото нешто кон кое треба да се стремиме, а нивното мото е старата народна поговорка: „Ако кантарот не мери правилно, ти биди исправен“.

Пораката на Карл Густав Јунг е дека не нè повредува самата ситуација, туку и она што веќе постои во нас како ранливо место.

Смиреноста доаѓа кога ќе престанеме да го обвинуваме надворешниот свет и ќе преземеме одговорност за сопствените реакции.

Некои луѓе е речиси невозможно да ги налутите

Постојат луѓе кои остануваат смирени дури и кога околу нив владеат хаос, навреди, пропаднати планови и неуспеси. Ништо од тоа не изгледа како да ги погодува. Остануваат мирни, како да се над секоја бура. Која е нивната тајна?

Повеќето луѓе живеат така што постојано реагираат на надворешните влијанија. Некој ќе ви го пресече патот во сообраќајот – веднаш избувнувате од бес. Колегата ќе каже нешто непријатно – ви го расипува расположението за целиот ден. Непознат човек ќе ве погледне чудно – почнувате да се сомневате во себе.

Но, замислете да можете да се ослободите од оваа зависност од надворешните околности.

Карл Јунг сметал дека многу луѓе се заробеници на сопствените реакции. Тие веруваат дека светот им нанесува страдање, а всушност често ги проектираат сопствените внатрешни конфликти врз него.

Суштината е следнава: надворешните настани можат да нè повредат, но начинот на кој ги доживуваме зависи и од нашите внатрешни ранливости.

Ништо не боли ако во нас нема ранливо место?

Ако туѓите зборови ве лутат, можеби длабоко во себе се плашите дека во нив има дел од вистината. Ако ве повредува тоа што некој ве игнорира, можеби сè уште ви е потребна надворешна потврда за сопствената вредност.

Различни луѓе различно ја доживуваат истата ситуација. Клучна не е само ситуацијата, туку и внатрешната состојба на човекот.

Јунг го опишувал процесот на соочување со сопствената „Сенка“ – препознавање на деловите од психата што ги потиснуваме или не сакаме да ги прифатиме. Секоја иритација, разочарување или силна емоционална реакција може да биде сигнал за нешто што треба подобро да го разбереме во себе.

Сè додека не откриеме што стои зад тие реакции, ќе продолжиме да реагираме автоматски.

Зошто е полесно да ги обвинуваме другите?

Многу луѓе претпочитаат да ги избегнуваат причините за својата вознемиреност, да ги потиснуваат чувствата или да го обвинуваат надворешниот свет.

Полесно е да кажеме: „Мојот шеф е тиранин“, „Мојот поранешен партнер е предавник“ или „Животот е неправеден“, отколку да признаеме дека треба да го преиспитаме сопствениот начин на реагирање.

Преземањето одговорност бара храброст. Обвинувањето на надворешните околности ни овозможува да ја задржиме илузијата дека имаме контрола и да ја избегнеме потребата за промена.

Но, кога ќе престанете да реагирате автоматски, постепено се ослободувате од влијанието на туѓите постапки врз вашето расположение.

Повеќе нема да чувствувате потреба да ги избегнувате сите непријатни луѓе или постојано да се обидувате да ги контролирате околностите. Ќе научите подобро да управувате со сопствените реакции.

Илузијата на контролата наспроти слободата

Повеќето луѓе го поминуваат животот обидувајќи се да контролираат нешта што не зависат целосно од нив. Сакаат признание, предвидливост и сигурност. Сонуваат сè да се одвива според планот, а кога реалноста нема да ги исполни нивните очекувања, страдаат.

Се лутат кога некој не ги почитува. Се чувствуваат измамени кога животот ќе тргне во друга насока од онаа што ја замислиле. Понекогаш имаат чувство дека токму нив ги избрал животот за да ги стави на испит.

Но, вистината е дека не можеме да контролираме сè. Постои, сепак, нешто врз кое можеме да работиме: начинот на кој ги толкуваме настаните и реагираме на нив.

Светот не секогаш се однесува онака како што очекуваме. Нашата перцепција, односно начинот на кој го доживуваме, влијае врз тоа како ќе се чувствуваме и како ќе постапиме.

Замислете двајца луѓе во иста ситуација – болна разделба, финансиски проблем или професионален неуспех. Едниот целосно ќе се скрши и ќе потоне во очај. Другиот ќе се обиде да извлече поука и да продолжи понатаму.

Разликата не е само во самата ситуација, туку и во начинот на кој секој од нив ја толкува и се справува со неа.

Јунг истакнувал дека сè додека човекот не стане свесен за содржините на сопственото несвесно, тие ќе влијаат врз неговиот живот, а тој може погрешно да ги смета за судбина.

Колку посилно се обидувате да контролирате, толку повеќе губите

Колку поочајно се обидувате да го контролирате надворешниот свет, толку повеќе моќ му давате врз сопствениот мир.

Кога очајно ви е потребна почитта на некоја личност, таа личност добива големо влијание врз вашето расположение. Кога инсистирате сè да се одвива на точно определен начин, самата ситуација почнува да ве оптоварува. Кога очекувате животот секогаш да биде праведен, се изложувате на постојани разочарувања.

Но, кога ќе се откажете од опсесијата да контролирате сè, нешто се менува. Потребата за постојано одобрување се намалува. Стравот од неуспех станува послаб. Престанува исцрпувачката борба светот да го приспособите на сопствените замисли.

Парадоксот на отпуштањето

Вистински силните луѓе не се оние кои управуваат со секој детаљ од животот. Тоа се оние кои умеат да се контролираат себеси.

Тие остануваат смирени во тешки моменти, не реагираат импулсивно на болни зборови и не дозволуваат стравот од непознатото да им го диктира секој чекор.

Разбрале една важна вистина: не можеме да контролираме сè, но можеме да научиме подобро да управуваме со сопствените реакции.

Кога ќе престанете постојано да барате туѓо одобрување, станувате посигурни во себе. Кога ќе престанете да се плашите од осудата на другите, полесно ќе ги изразувате сопствените ставови. А кога ќе престанете да го доживувате секој неуспех како катастрофа, полесно ќе ги забележувате новите можности.

Ова не значи дека секоја желба ќе ви се исполни само затоа што сте престанале да се грижите. Станува збор за тоа да го намалите притисокот што самите си го создавате.

Психолошките пристапи како когнитивното преиспитување и практиките на свесно набљудување на сопствените чувства можат да помогнат во подоброто управување со емоционалните реакции.

Што значи да бидете неранливи?

Замислете дека одите по улица и некој ви дофрла навредлив коментар за вашиот изглед.

Што се случува во вас?

Најчесто се јавуваат лутина, повреденост или потреба да се одбраните. Срцето почнува побрзо да чука, а умот постојано ги повторува болните зборови.

Но, можете да научите да реагирате поинаку.

Наместо веднаш да возвратите со навреда или да избувнете од бес, застанете за момент и запрашајте се: „Зошто му дозволувам на овој коментар толку да влијае врз мене?“

Можеби ќе сфатите дека зборовите на непознатиот човек повеќе зборуваат за неговата состојба во тој момент отколку за вашата вистинска вредност.

Токму на оваа способност за внатрешна стабилност се фокусирале стоиците и различни источни филозофски учења. Во јунговската перспектива, важно е да станеме свесни за сопствените реакции наместо несвесно да им се препуштаме.

Надворешните настани не мора да ја нарушат нашата рамнотежа секојпат кога ќе се случат. Можеме да избереме како ќе одговориме на нив.

Зошто повеќето луѓе попуштаат?

Причината често лежи во кревката слика за себе, изградена врз мислењата на другите, потребата за одобрување и врзаноста за одредени резултати.

Затоа луѓето понекогаш реагираат толку бурно на критиките. Тие не ги доживуваат само како непријатни зборови, туку и како закана за сопствениот идентитет.

Јунг зборувал за „Сенката“ – скриениот дел од психата во кој се наоѓаат стравовите, несигурностите и нерешените внатрешни конфликти.

Кога некој ќе нè погоди на чувствително место, понекогаш не создава нова болка, туку ја открива онаа што веќе постои.

Кога сте во подобра хармонија со себе, навредата од непознат човек полесно ќе ја оставите зад себе. Таа може да одекне, но не мора да ве промени.

Како што планината останува неподвижна и покрај одекот на гласот, така и вие можете да научите да ја зачувате сопствената стабилност.

Како да ја вежбате смиреноста?

Вистинската сила не доаѓа од обидот да го потиснете надворешниот свет, туку од способноста да ги препознаете и насочувате сопствените реакции.

Емоционалната реактивност може да се претвори во навика. Колку почесто реагирате импулсивно на одредени ситуации, толку полесно може повторно да се активира истиот образец.

Но, со вежбање можете да научите да направите пауза меѓу она што се случува и начинот на кој одговарате.

Практиките на свесност, преиспитувањето на сопствените мисли и постепеното соочување со непријатни ситуации можат да помогнат во подоброто регулирање на емоциите.

Со текот на времето, навредливите коментари може да ја изгубат својата моќ. Неуспесите нема да ги доживувате како доказ дека не вредите, а неизвесноста нема да ви предизвикува толкав страв.

Смиреноста не значи бесчувствителност

Луѓето често ја мешаат смиреноста со студенилото, но станува збор за две различни нешта.

Да бидете емоционално стабилни не значи дека не чувствувате ништо. Тоа значи дека можете да ги препознаете своите чувства без тие целосно да управуваат со вас.

Можете да бидете повредени, а сепак да не возвратите со навреда. Можете да бидете лути, а сепак да донесете разумна одлука. Можете да бидете разочарани, а сепак да продолжите напред.

Замислете грмотевична бура со молњи, громови и силен ветер. Високо над неа, небото останува широко и пространо.

Обидете се да бидете како тоа небо, а не како бурата што минува низ него.

Како изгледа ова во секојдневниот живот?

Кога ќе престанете да реагирате импулсивно, ќе добиете поголема слобода да одлучувате како ќе се однесувате.

Луѓето околу вас може да забележат дека повеќе не можат лесно да ве вовлечат во расправии или да ви го нарушат самодовербата со еден коментар.

Во секоја ситуација имате избор: да ѝ се препуштите на првата реакција или да застанете и внимателно да набљудувате што се случува во вас.

Кога некој ќе се обиде да ве вознемири, направете пауза. Забележете ја лутината што се појавува. Почувствувајте ја напнатоста во телото. Но, не мора веднаш да постапите според првиот импулс.

Дајте си време да размислите што е најдобро да направите.

Токму во тој момент се наоѓа вашата сила.

Наместо заклучок: Вие не сте вашите реакции

Кога ќе научите да не дозволувате секој надворешен настан да управува со вашите емоции, повторно добивате поголема контрола врз сопственото однесување.

Не можете да ги контролирате мислите, зборовите и постапките на другите луѓе, но можете да научите како да одговорите на нив.

Луѓето околу вас може да ја забележат промената. Кога повеќе не барате постојано одобрување и не реагирате на секоја провокација, станувате помалку зависни од туѓите мислења.

Негативните влијанија ја губат својата моќ кога ќе престанете автоматски да им одговарате.

Престанувате да бидете заложник на околностите и почнувате посвесно да ги носите сопствените одлуки.

Клучот е да бидете свесни за она што го чувствувате во секој момент.

Вие сте небото. А бурата е само временска појава.